ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ Α’ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΠΑΥΛΟΥ ( ΙΓ’ 1-13 )
ΙΓ´ΕΑΝ ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον.
Απόστολος Χρυσοχοϊδης
Πρόεδρος του Συλλόγου του Μπλέ Λιμάνι - Σαλαμίνας
ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ Α’ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΠΑΥΛΟΥ ( ΙΓ’ 1-13 )
ΙΓ´ΕΑΝ ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον.
Απόστολος Χρυσοχοϊδης
Πρόεδρος του Συλλόγου του Μπλέ Λιμάνι - Σαλαμίνας

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΟΥ ΕΞΩΡΑΪΣΤΙΚΟΎ ΚΑΙ ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΎ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΟΙΚΟΠΕΔΟΥΧΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΙΣΤΩΝ ΜΠΛΕ ΛΙΜΕΝΟΣ Ν. ΣΑΛΑΜΙΝΑΣ
ΚΑΙ
Ο ΠΡΟΕΔΕΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΟΥ Ι. Ν. ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΜΠΛΕ ΛΙΜΑΝΙ Ν. ΣΑΛΑΜΙΝΑΣ
ΣΑΣ ΕΥΧΟΝΤΑΙ
ΚΑΛΗ ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗ ΚΑΙ ΚΑΛΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ

.

Εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἀμήν.
Δόξα σοι, Χριστὲ ὁ Θεός, ἡ ἐλπὶς ἡμῶν, δόξα σοι.
Βασιλεῦ οὐράνιε, Παράκλητε, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὁ πανταχοῦ παρὼν καὶ τὰ πάντα πληρῶν, ὁ θησαυρὸς τῶν ἀγαθῶν καὶ ζωῆς χορηγός, ἐλθὲ καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν, καὶ καθάρισον ἡμᾶς ἀπὸ πάσης κηλῖδος, καὶ σῶσον, Ἀγαθέ, τὰς ψυχὰς ἡμῶν. Ἀμήν.
Ἅγιος ὁ Θεός, Ἅγιος Ἰσχυρός, Ἅγιος Ἀθάνατος, ἐλέησον ἡμᾶς (ἐκ γ´).
Δόξα Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ Ἁγίῳ Πνεύματι. Καὶ νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.
Παναγία Τριάς, ἐλέησον ἡμᾶς. Κύριε, ἱλάσθητι ταῖς ἁμαρτίαις ἡμῶν. Δέσποτα, συγχώρησον τὰς ἀνομίας ἡμῖν. Ἅγιε, ἐπίσκεψαι καὶ ἴασαι τὰς ἀσθενείας ἡμῶν, ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου.
Κύριε, ἐλέησον· Κύριε, ἐλέησον· Κύριε, ἐλέησον.
Δόξα… Καὶ νῦν…
Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου. Ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου. Γενηθήτω τὸ θέλημά σου, ὡς ἐν οὐρανῷ, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς. Τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον. Καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν. Καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλλὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ. Ἀμήν.
Ἐξεγερθέντες τοῦ ὕπνου, προσπίπτομέν σοι, Ἀγαθέ, καὶ τῶν Ἀγγέλων τὸν ὕμνον βοῶμέν σοι, Δυνατέ· Ἅγιος, Ἅγιος, Ἅγιος εἶ ὁ Θεός· διὰ τῆς Θεοτόκου ἐλέησον ἡμᾶς.
* * *
Ἡ Μεγάλη Δοξολογία
Δόξα σοι τῷ δείξαντι τὸ φῶς.
Δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ, καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη, ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία.
Ὑμνοῦμέν σε, εὐλογοῦμέν σε, προσκυνοῦμέν σε, δοξολογοῦμέν σε, εὐχαριστοῦμέν σοι, διὰ τὴν μεγάλην σου δόξαν.
Κύριε, Βασιλεῦ, ἐπουράνιε Θεέ, Πάτερ παντοκράτορ· Κύριε Υἱὲ μονογενές, Ἰησοῦ Χριστέ, καὶ Ἅγιον Πνεῦμα.
Κύριε ὁ Θεός, ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ, ὁ Υἱὸς τοῦ Πατρός, ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου, ἐλέησον ἡμᾶς, ὁ αἴρων τὰς ἁμαρτίας τοῦ κόσμου.
Πρόσδεξαι τὴν δέησιν ἡμῶν, ὁ καθήμενος ἐν δεξιᾷ τοῦ Πατρός, καὶ ἐλέησον ἡμᾶς.
Ὅτι σὺ εἶ μόνος Ἅγιος, σὺ εἶ μόνος Κύριος, Ἰησοῦς Χριστός, εἰς δόξαν Θεοῦ Πατρός. Ἀμήν.
Καθ᾿ ἑκάστην ἡμέραν εὐλογήσω σε, καὶ αἰνέσω τὸ ὄνομά σου εἰς τὸν αἰῶνα, καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος.
Καταξίωσον, Κύριε, ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ, ἀναμαρτήτους φυλαχθῆναι ἡμᾶς.
Εὐλογητὸς εἶ, Κύριε, ὁ Θεὸς τῶν Πατέρων ἡμῶν, καὶ αἰνετὸν καὶ δεδοξασμένον τὸ ὄνομά σου εἰς τοὺς αἰῶνας. Ἀμήν.
Γένοιτο, Κύριε, τὸ ἔλεός σου ἐφ᾿ ἡμᾶς, καθάπερ ἠλπίσαμεν ἐπὶ σέ.
Εὐλογητὸς εἶ, Κύριε· δίδαξόν με τὰ δικαιώματά σου (ἐκ γ´).
Κύριε, καταφυγὴ ἐγενήθης ἡμῖν, ἐν γενεᾷ καὶ γενεᾷ. Ἐγὼ εἶπα· Κύριε, ἐλέησόν με· ἴασαι τὴν ψυχήν μου, ὅτι ἥμαρτόν σοι.
Κύριε, πρὸς σὲ κατέφυγον· δίδαξόν με τοῦ ποιεῖν τὸ θέλημά σου, ὅτι σὺ εἶ ὁ Θεός μου.
Ὅτι παρὰ σοὶ πηγὴ ζωῆς· ἐν τῷ φωτί σου ὀψόμεθα φῶς.
Παράτεινον τὸ ἔλεός σου τοῖς γινώσκουσί σε.
Ἅγιος ὁ Θεός, Ἅγιος Ἰσχυρός, Ἅγιος Ἀθάνατος, ἐλέησον ἡμᾶς (τρίς).
Δόξα… Καὶ νῦν…
Ἅγιος Ἀθάνατος, ἐλέησον ἡμᾶς.
Δι᾿ εὐχῶν τῶν ἁγίων Πατέρων ἡμῶν, Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, ὁ Θεός, ἐλέησον ἡμᾶς. Ἀμήν.
بإسم الآب والابن والروح القدس الإله الواحد. آمين
صلاة النهوض من النوم
أيها الملك السماوي المعزي روح الحق، الحاضر في كل مكان والمالئ الكل، كنـز الصالحات ورازق الحياة، هلم واسكن فينا وطهرنا من كل دنس، وخلص أيها الصالح نفوسنا.
قدوس الله، قدوس القوي، قدوس الذي لا يموت، ارحمنا. (3مرات).
المجد للآب والابن والروح القدس الآن وكل آن وإلى دهر الداهرين. آمين.
أيها الثالوث القدوس ارحمنا، يا رب اغفر خطايانا، يا سيد تجاوز عن سيئاتنا، يا قدوس اطّلع واشف أمراضنا من أجل اسمك، يا رب ارحم، يا رب ارحم، يا رب ارحم
المجد للآب والابن و الروح القدس الآن وكل آن وإلى دهر الداهرين. آمين.
أبانا الذي في السماوات، ليتقدس اسمك، ليأت ملكوتك، لتكن مشيئتك كما في السماء كذلك على الأرض. خبزنا الجوهري أعطنا اليوم. واترك لنا ما علينا، كما نترك نحن لمن لنا عليه. ولا تدخلنا في تجربة، لكن نجنا من الشرير.
عند نهوضنا من النوم لك نجثو أيها الصالح، ونهتف إليك أيها القدير بتسبحة الملائكة قائلين: قدوس قدوس قدوس أنت يا الله، من أجل والدة الإله ارحمنا.
المجد للآب والابن والروح القدس.
لقد أنهضتني من سريري ومن نومي فأضئ يا رب عقلي وقلبي، وافتح شفتي لأسبحك أيها الثالوث القـدوس هاتفا: قدوس قدوس قدوس أنت يا الله من أجل والدة الإله ارحمنا.
الآن وكل آن وإلى دهر الداهرين. آمين .
سيوافي القاضي على غفلة وتجرد لكل واحد منا أعماله. فلذلك سبيلنا أن نصرخ بخوف في نصف الليل هاتفين: قدوس قدوس قدوس أنت يا الله من أجل والدة الإله ارحمنا.
يا رب ارحم، يا رب ارحم، يا رب ارحم
عند نهوضي من النوم أشكرك أيها الثالوث القدوس. لأنك لأجل كثرة صلاحك وطول أناتك لم تغضب علي أنا الخاطئ ولا أهلكتني بآثامي، بل تعطفت علي كما هو دأبك، وأنهضتني أنا الطريح في اليأس لأبكر و أمجد عزتك. فالآن أنر عيني عقلي، وافتح فمي لألهج بأقوالك وأتفهم وصاياك وأصنع مشيئتك، وأرتل لك بشكر قلب وأسبح اسمك الكلي قدسه أيها الآب والابن والروح القدس الآن وكل آن وإلى دهر الداهرين. آمين.
المجد لك أيها الملك الإله الضابط الكل. لأنك بعنايتك الإلهية الوادة البشر قد أهلتني أن أنهض من النوم أنا الخاطئ غير المستحق، وأحظى بالدخول إلى بيتك المقدس. فتقبل يا رب صوت تضرعي كما من قوّاتك المقدسة العقلية، وارتض أن تتقدم لك تسبحتي المنبعثة من شفتي الدنستين بقلب نقي وبروح التواضع لكي أصير أيضا شريكاً للعذارى العاقلات بمصباح نفسي البهيج وأمجدك أيها الإله الكلمة الممجد في الآب والروح. آمين.
بصلوات آبائنا القديسين أيها الرب يسوع المسيح إلهنا ارحمنا وخلصنا
صلاة السـحر
القارئ: المجد لله في العلى وعلى الأرض السلام وفي الناس المسرة (ثلاث مرات).
يا رب افتح شفتي ليخبرَ فمي بتسبحتك (مرتين).
المزمور الثالث
يا ربُّ لماذا كَثُرَ الذين يُحزنونني؟ كثيرون قاموا علي. كثيرون يقولونَ لنفسي لا خلاصَ له بإلهه، أما أنت يا ربُّ فناصري ومجدي ورافعُ رأسي، بصوتي إلى الربّ صرختُ فأجابَني من جبلِ قدسه. أنا رَقدتُ ونِمتُ ثم قُمتُ لأن الربَّ ينصرُني. فلا أخاف من رِبْوات الشعوب المحيطين بي، المتآزرين عليّ. قُم يا ربّ خلّصني يا إلهي، لأنكَ ضربتَ كلَّ مَن يُعاديني باطلاً وسحقتَ أسنان الخطأة، للربِ الخلاصُ وعلى شعبك بركتك، أنا رَقدتُ ونِمتُ فقُمتُ لان الربَّ يَنصرُني .
المزمور37
يا رب لا بغضبك توبخْني ولا برجزك تؤدبْني، لان سهامك قد انغرست فيَّ ومكنتَ عليَّ يدَك ليس لجسدي شفاءٌ من وجه رجزك ولا سلامةٌ في عظامي من وجه خطاياي. لأن مآثمي قد تعالت فوق رأسي مثلَ حمل ثقيل قد ثقلت عليَّ. قد أَنْتَنت وَقاحَت جراحاتي من قِبَل جهالتي، شَقَيتُ واتضعت جداً وكنتُ أَئنُ من تنهدِ قلبي. يا رب أمامَك هي كلُ شهوتي وتنهدي عنك لم يَخفَ. قد اضطربَ قلبي وفارقتني قوتي، ونور عينيّ لم يبقَ معي. أصدقائي وأقربائي دَنَوا مني وجنسي وقف مني بعيداً. وأجهدني الذين يطلبون نفسي والملتمسون لي الشرَّ تكلّموا بالباطل. وغشاً طول النهار درسوا. أما أنا فكأصمَ لا يسمعُ ومثلَ أخرسَ لا يفتحُ فاه. وصرت مثل إنسانٍ لا يسمع ولا في فمه تبكيت. لأني عليك يا رب توكلت أنت تستجيبُ لي يا ربي والهي لأني قلتُ لا تُشمِت بي أعدائي وعندما زلّت قدماي عظموا عليّ الكلام. لأني أنا للضرب مستعدُ ووجعي مقابلي في كل حين، لأني أنا أخبر بإثمي، وأهتمُ من أجل خطيئتي أما أعدائي فأحياءٌ وهم أشدُّ مني. وقد كثر الذين يبغضوني ظلماً الذين جازَوني بدل الخير شراً محلوا بي لأجل ابتغائي الصلاح.
فلا تهملني يا ربي والهي. ولا تتباعدْ عني. التفت إلى معونتي يا ربُ خلاصي (تعاد)
المزمور62
يا اللهُ الهي إليك أُبكّر، عطِشت إليك نفسي بكم نوعٍ لك جسدي، في أرضٍ برية وغيرِ مسلوكة وعادمة الماء، هكذا ظهرتُ لك في القدس لأُعاينَ قوتَك ومجدَك، لأن رحمتَكَ أفضلُ من الحياة، وشفتيَّ تسبحانِك، هكذا أباركُك في حياتي وباسمك أرفعُ يديَّ فتمتلئُ نفسي كما من شحم ودسم وبشفاه الابتهاج يسبحك فمي، إذا ذكرتُك على فراشي، هززت بك في الأسحار، لأنك صرت لي عوناً وبظل جناحيك أستتر، التصقت نفسي وراءك، وإياي عَضَدَتْ يمينُك، أما الذين يطلبون نفسـي باطلاً فسيدخلون في أسافلِ الأرض ويُدفعون إلى أيدي السيوف، ويكونون أنصبة للثعالب أما الملكُ فيُسرُّ بالله ويُمتدحُ كلُ من يحلفُ به، لأنه قد سُدت أفواهُ المتكلمين بالظلم. هذذت بك في الأسحار، لأنك صرت لي عوناً، وبظل جناحيك أستتر التصقت نفسي وراءك وإياي عضدت يمينك.
المجد للآب والابن والروح القدس، الآن وكل آن والى دهر الداهرين آمين. هللويا (ثلاثا) ـ بدون سجدات ـ يا رب ارحم (ثلاثا) المجد… الآن…
المزمور87
يا ربُ الهَ خلاصي في النهار والليلِ صرختُ أمامك، فلتدخلْ قُدامك صـلاتي، أمل أذنَيك إلى طلبتي فقد امتلأتْ من الشرور نفسي، وحياتي من الجحيم دنت، حُسبتُ مع المنحدرين في الجب صرت مثلَ إنسان ليس له معين. حرّاً بين الأموات مثل المجرَّحين الرُقودِ في القبور، الذين لا تَذكُرُهم أيضاً وهم من يدك مُقْصَون، جعلوني في جب أسفل السافلين في ظلمات وظلال الموت، عليَّ استقرَّ غضبُك، وجميعُ أهوالِك أجزتَها عليّ، أبعدتَ عني معارفي وجُعلت رذالة لهم، فقد أُسلِمتُ وما خرجتُ وعيناي ضعفتا من المسْكَنَة، صرخت إليك يا رب طولَ النهار، ومددت نحوَكَ يديَّ، أَفَلَعَلَكَ للأمواتِ تَصنعُ العجائبَ أَمْ الأطباءُ يقيمونهم فيعترفون لك؟ هل يخبرُ أحد في القبر برحمتك، وفي الهلاك بحقك، هل تُعرفُ في الظلمةِ عجائبُك وعـدلُك في الأرض المنسية؟ وأنا إليك يا رب صرختُ فتبلُغُك في الغداة صلاتي، لماذا يا رب تُقصي نفسي وتَصرفُ وَجْهَك عني؟ فقيرٌ أنا وفي الشقاء منذ شبابي وحين ارتفعت اتضعتُ وتحيرت، عليَّ جازَ رِجزك ومفزعاتُك أزعجتني أحاطت بي مثلَ الماء واشتملتني طولَ النهار. أبعدتَ عني الصَـديقَ والقريبَ ومعارفي من الشقاء يا رب اله خلاصي، في النهار والليلِ صرختُ أمامكَ، فلتدخل قدامَكَ صلاتي، أملْ أذنَيكَ إلى طلبتي.
المزمور102
باركي يا نفسي الربَّ وجميعَ ما في باطني اسمَه القدوس. باركي يا نفسي الربَّ ولا تَنْسَي جميعَ مكافآته، الذي يغفرُ جميعَ ذنوبِك، الذي يَشفي سائرَ أمراضِك، الذي يُنَجي من البِلى حياتَك، الذي يكللُك بالرحمةِ والرَأفة، الذي يُشبع بالخيراتِ شهواتِك، فيتجددُ مثلَ النِسْرِ شبابُك، الربُّ صانعُ الرحماتِ والقضاءِ لجميعِ المظلومين، عرَّف موسى طُرقَه وبني إسرائيل مشيئاتِه، الربُّ رحيم ورؤوفٌ طويل الروح وكثيرُ الرحمة، ليس إلى الانقضاء يسخَط، ولا إلى الدهر يحقِد، ليس مثل آثامنا صنع معنا ولا بحسب خطايانا جازانا، لأنه مثلَ ارتفاع السماء عن الأرض قوّى الربُ رحمتَه على خائفيه، وكبُعد المَشرقِ من المغرب أبعد عنا سيئَاتنا. كما يترأف الأبُ على البنين يترأف الربُّ على خائفيه لأنه عَرَفَ جبلتنا وذكر أننا تراب نحن. الإنسان كالعشبِ أيامه وكزهر الحقل كذلك يزهر، لأنه اذا هبَّ فيه الريحُ لا يثبتُ ولا يُعرَفُ أيضاً موضعُه. أما رحمةُ الرب فهي من الدهر والى الدهر على خائفيه، وعدلُه على أبناءِ البنين الحافظين عَهدَهُ والذاكرين وصاياه ليصنعوها. الربُّ في السماء هيَّأ عرشَه ومملكتُه على الكلِّ تَسود باركوا الربَّ يا جميعَ ملائكته. المقتدرين بقوةٍ الصانعينَ قولَه عندَ سَماع صوتِ كلامه، باركوا الربَّ يا جميعَ قواتِه وخدَامَهُ العاملين إرادته، باركوا الربَّ يا جميعَ أعماله في كل موضعِ سيادتِه، باركي يا نفسي الربَّ في كل موضعِ سيادتِه يا نفسي باركي الرب.
المزمور142
يا رب استمع صلاتي، وأنصت بحقك إلى طلبتي، استجب لي بعدلك. ولا تدخل في المحاكمة مع عبدك لأنه لن يتزكى أمامك كلُّ حي لأن العدو قد اضطهد نفسي، وأذلَّ في الأرض حياتي، وأجلسني في الظلمة منذ الدهر. واضجر عليَّ روحي واضطرب فيَّ قلبي. تذكرت الأيام القديمة، وهذذت فيَّ كل أعمالك، وبصنائع يديك تأملت. بسطت إليك يديَّ، ونفسي لك كأرض لا تُمطَر. أسرع فاستجب لي يا رب فقد فنيت روحي، لا تصرف وجهك عني فأشابهَ الهابطين في الجب. اجعلني في الغداة مستمعاً رحمتك، فإني عليك توكلت ،عرفني يا رب الطريق التي أسلك فيها فإني إليك رفعت نفسي. أنقذني من أعدائي يا رب، فإني قد لجأت إليك. علمني أن أعمل مرضاتك لأنك أنت إلهي، روحُك الصالحُ يَهديني في أرض مستقيمة. من أجل اسمك يا رب تحييني بعدلك تخرجُ من الحبس نفسي. وبرحمتك تستأصلُ أعدائي، وتُهلك كلَ الذين يحزنون نفسي لأني أنا عبدك.
استجب لي بعدلك ولا تدخل في المحاكمة مع عبدك “مرتين“
روحك الصالح يَهديني في أرض مستقيمة.
المجد للآب والابن والروح القدس، الآن وكل آن والى دهر الداهرين، آمين. هلليلويا. هلليلويا. هلليلويا المجد لك يا الله “ثلاث مرات” يا إلهنا ورجاءنا لك المجد.
الكاهن: الطلبة السلامية الكبرى (كما مرَّ في صلاة الغروب)
المرتل: “الله الرب ظهر لنا مبارك الآتي باسم الرب”. (باللحن الثالث)
(ونعيدها بعد كل من الاستيخونات التالية(
اعترفوا للرب وادعوا باسمه القدوس.
كل الأمم أحاطوا بي وباسم الرب قهرتها.
من قِبل الرب كانت هذه وهي عجيبة في أعيننا.
(ومن ثم الطروبارية للنهار أو للعيد: ذكصا. كانين. ثاوطوكيون على اللحن المتفق)
الكاهن: أيضا وأيضا بسلام إلى الرب نطلب. الجوقة: يا رب ارحم
الكاهن: أعضد وخلص وارحم واحفظنا يا الله بنعمتك. الجوقة: يا رب ارحم
الكاهن: بعد ذكرنا الكلية القداسة الطاهرة الفائقة البركات المجيدة سيدتنا والدة الإله الدائمة البتولية مريم، مع جميع القديسين.
الكاهن: لنودع أنفسنا وبعضنا بعضا وكل حياتنا للمسيح الإله. الجوقة: لك يا رب.
الكاهن: لأن لك العزة ولك الملك والقوة والمجد،أيها الآب والابن والروح القدس،الآن وكل آن والى دهر الداهرين.
الجوقة: آمين.
ومن ثم الكاثسماطات ومن بعدها
الأنديفونا الأولى باللحن الرابع.
منذ شبابي آلام كثيرة تحاربني لكن أنت يا مخلصي اعضدني وخلصني (تعاد)
يا مبغضي صهيون اخزَوا من تجاه الرب لأنكم ستصيرون جافين كالعشب اليابس بالنار(تعاد(
المجد للآب والابن والروح القدس،بالروح القدس، تحيا كل نفس، وتتنقى مرتفعة ولامعة بالثالوث الواحد بحال شريفة سرية.
الآن وكل آن والى دهر الداهرين آمين، بالروح القدس تفيض سواقي النعمة ومجاريها، ويروي البرايا بأسرها بالحياة المحيية.
البروكيمنون
الكاهن: إلى الرب نطلب. الجوقة: يا رب ارحم.
الكاهن: لأنك قدوس أنت يا إلهنا ولك نرفع المجد مع الآب والابن والروح القدس الآن وكل آن والى دهر الداهرين.
الجوقة: آمين.كل نسمة فلتسبح الرب (ثلاثا) باللحن الثاني.
الكاهن: من أجل أن نكون مستحقين لسماع الإنجيل المقدس،إلى الرب إلهنا نطلب.
الجوقة: يا رب ارحم (ثلاثا).
الكاهن: حكمة فلنستقم ولنسمع الإنجيل المقدس، السلام لجميعكم. الجوقة: ولروحك
(وبعد الانتهاء يبارك الشعب بالإنجيل وتقول الجوقة:المجد لك يا رب المجد لك).
المزمور الخمسون
ارحمني يا الله كعظيم رحمتك. وكمثل كثرة رأفتك أمح مآثمي.اغسلني كثيرا من إثمي ومن خطيئتي طهرني. فإني أنا عارف بإثمي. وخطيئتي أمامي في كل حين. إليك وحدك خطئت. والشرَ قدامك صنعت. لكي تصدقَ في أقوالِكَ وتغلبَ في محاكمتك. هاءنذا بالآثام حُبل بي وبالخطايا ولدتني أمي. لأنك قد أحببت الحق. وأوضحت لي غوامضَ حكمتك ومسـتوراتِها. تنضحُني بالزوفى فأطهُر. تَغسلُني فابيضُ أكثرَ من الثلج. تُسمعني بهجة وسروراً. فتبتهجُ عظامي الذليلة. اصرف وجهك عن خطاياي وامح كل مآثمي. قلبا نقيا اخلق في يا الله، وروحا مستقيما جدد في أحشائي. لا تطرحْني من أمامي وجهك وروحُك القدوس لا تنزعه مني. امنحني بهجة خلاصك، وبروح رئاسي اعضدني. فأعلمَ الأثمة طرقَكَ والكفرةُ إليك يرجعون. نجني من الدماء يا اللهُ الهَ خلاصي، فيبتهجَ لساني بعدلك. يا رب افتحْ شفتي، فيخبرَ فمي بتسبحتك. لأنك لو آثرت الذبيحة، لكنت الآن أعطى، لكنك لا تُسر بالمحرقات فالذبيحة لله روح منسحق، القلب المتخشع المتواضع لا يرذله الله. اصلح يا رب بمسرتك صهيون ولتبْنَ أسوارُ أورشليم. حينئذ تسر بذبيحة العدل، قرباناً ومحرقات، حينئذ يقربون على مذبحك العجول.
الجوقة: المجد للآب والابن والروح القدس.
بشفاعات اللابس الجهاد وطلباته أيها الإله الرحوم، امحُ كثرة خطايانا وزلاتنا.
الآن وكل آن والى دهر الداهرين آمين.
بشفاعات والدة الإله وطلباتها أيها الإله الرحوم،امحُ كثرة خطايانا وزلاتنا.
ستيخن: يا رحيم ارحمني يا الله بحسب عظيم رحمتك وكمثل كثرة رأفتك امح مآثمي……..
الكاهن: خلص يا الله شعبك وبارك ميراثك، وافتقد عالمك بالرحمة والرأفات، وارفع شأن المسيحيين الأرثوذكسيين، وأسبغ علينا مراحمك الغنية، بشفاعات سـيدتنا والدة الإله الكلية الطهارة والدائمة البتولية مريم، وبقوة الصليب الكريم المحيي، وبطلبات القوات السماوية المكرمة العادمة الأجساد، والنبي الكريم السابق المجيد يوحنا المعمدان، والقديسين المشرفين الرسل الكلي مديحهم، وآبائنا القديسين معلمي المسكونة رؤساء الكهنة العظماء باسيليوس الكبير وغريغوريوس اللاهوتي ويوحنا الذهبي الفم، وآبائنا القديسين أثناسيوس وكيرلس ويوحنا الرحيم رؤساء أساقفة ميراليكية، اسبيريدون أسقف تريميثوس العجائبيَين، والقديسِّين المجيدين الشهداء الحسني الظفر، والقديسين المجيدين الشهداء العظماء جاورجيوس الحائز راية الظفر وديمتريوس المفيض الطيب، وثاوذورس قائد الجيش، وآبائنا الأبرار المتوشحين بالله، والقديسين الصديقين جديّ المسيح الإله يواكيم وحنة، والقديس …… الذي نقيم تذكاره اليوم، وجميع قديسيك، نتضرع إليك، أيها الرب الجزيل الرحمة، فاستجب لنا نحن الخطأة الطالبين إليك وارحمنا.
الجوقة: 12 مرة يا رب ارحم (ثلاثاً ثلاثا على التناوب بتلحين)
الكاهن: برحمة ورأفات ابنك الوحيد ومحبته للبشر الذي أنت مبارك معه ومع روحك الكلي قدسه الصالح والمحيي.الآن وكل آن والى دهر الداهرين.
الجوقة: آمين. القنداق والبيت والسنكسار
(وبعدها يقرأ القانون وترتل الكاطافاسيات)
الكاهن: أيضا وأيضا بسلام إلى الرب نطلب. الجوقة: يا رب ارحم.
الكاهن: أعضد وخلص وارحم واحفظنا يا الله بنعمتك. الجوقة: يا رب ارحم.
الكاهن: بعد ذكرنا الكلية القداسة الطاهرة الفائقة البركات المجيدة سيدتنا والدة الإله الدائمة البتولية مريم،مع جميع القديسين. لنودع أنفسنا وبعضنا بعضا وكل حياتنا للمسيح الإله. الجوقة: لك يا رب.
لكاهن: لأنه لك تُسبّح كل قوّات السماوات ولك نُرسل المجد أيها الآب والابن والروح القدس،الآن وكل آن والى دهر الداهرين. الجوقة: آمين.
الإكسابوستيلاري
الإينوس
كل نسمة فلتسبح الرب،سبحوا الرب من السماوات،سبحوه في الأعالي،لأنه لك يليق التسبيح يا الله.
سبحوه يا جميع ملائكته،سبحوه يا سائر قواته لأنه لك يليق التسبيح يا الله.
(إذا وجد رئيس كهنة نرتل حالاً: احفظ يا رب سيدنا ورئيس كهنتنا إلى سنين عديدة يا سيّد. وإلا نتابع حالاً ترتيل قطع الإينوس على الستيخونات التالية، وعلى ترتيل هذه القطع يُسجد للبقايا المقدسة إذا وُجدت ويَمسح الكاهن الشعب بالزيت المقدس فيما بعد.) فيما ترتل الجوقة:
سبحوه على مقدرته، سبحوه بحسب كثرة عظمته.
سبحوه بلحن البوق، سبحوه بالمزمار والقيثارة.
سبحوه بالطبل والمصاف، سبحوه بالأوتار وآلات الطرب.
سبحوه بنغمات الصنوج، سبحوه بصنوج التهليل، كل نسمة فلتسبح اسم الرب.
المجد للآب والابن والروح القدس.
الآن وكل آن والى دهر الداهرين، آمين.
المجدلة الكبرى
المجد لك يا مظهر النور،المجد لله في العلى،وعلى الأرض السلام وفي الناس المسرّة.
نسبحك نباركك، نسجد لك نمجدك، نشكرك لأجل عظيم جلال مجدك.
أيها الرب الملك، الإله السماوي الآب الضابط الكل،أيها الرب الابن الوحيد يسوع المسيح ويا روح القدس.
أيها الرب الإله يا حمل الله يا ابن الآب يا رافع خطيئة العالم ارحمنا يا رافع خطيئة العالم.
تقبل تضرعنا أيها الجالس عن يمين الآب وارحمنا.
لأنك أنت وحدك قدوس أنت وحدك الرب يسوع المسيح في مجد الله الآب آمين.
في كل يوم أباركك وأسبح اسمك إلى الأبد والى أبد الأبد.
أهلنا يا رب أن نحفظ في هذا اليوم بغير خطيئة.
مبارك أنت يا رب إله أبائنا،مسبح وممجد اسمك إلى الأبد والى أبد الأبد آمين.
لتكن يا رب رحمتك علينا كمثل اتكالنا عليك.
مبارك أنت يا رب علمني حقوقك. (ثلاثا)
يا رب ملجأ كنت لنا في جيل وجيل.أنا قلت يا رب ارحمني واشف نفسي لأنني قد خطئت إليك.
يا رب إليك لجأت فعلمني أن أعمل رضاك لأنك أنت هو الهي.
لأن من قبلك هي عين الحياة وبنورك نعاين النور.
فابسط رحمتك على الذين يعرفونك.
قدوس الله، قدوس القوي، قدوس الذي لا يموت ارحمنا. (ثلاثا)
المجد للآب والابن والروح القدس.
الآن وكل آن والى دهر الداهرين آمين.
الذي لا يموت ارحمنا.
قدوس الله، (بتطويل)
قدوس القوي، (بتطويل)
قدوس الذي لا يموت ارحمنا. (بتطويل)
الطروبارية النهار أو العيد
Comunication whit Father Alexios f_alexios3@yahoo.co.uk
Greek Orthodox Patriarchate of Alexandria and All Africa www.greekorthodox-alexandria.org
Greek Orthodox Patriarchate of Antioch and all the East www.antiochpat.org
Εκκλησία τίς Ελλάδος www.ecclesia.gr
Ενορία Ι.Ν.Προφήτου Ηλιού Παγκρατίου www.profilias.blog.com
Ιστοσελίδα με φωτογραφίες www.artphoto.blog.com

Συμεών ο Νέος Θεολόγος
Από Φιλοκαλία Τόμος Ε’, εκδ. Το Περιβόλι της Παναγίας, έτος 1993, Θεσσαλονίκη.
Τρεις είναι οι τρόποι της προσοχής και της προσευχής, με τους οποίους η ψυχή ή υψώνεται ή γκρεμίζεται• υψώνεται όταν τους μεταχειρίζεται σε κατάλληλο καιρό, γκρεμίζεται όταν τους κατέχει παράκαιρα και ανόητα. Η νήψη λοιπόν και η προσευχή είναι δεμένες όπως η ψυχή με το σώμα και η μία χωρίς την άλλη δεν μπορεί να σταθεί. Αυτά τα δύο συνδέονται μεταξύ τους με δύο τρόπους. Πρώτα η νήψη αντιστέκεται στην αμαρτία, σαν εμπροσθοφυλακή, και κατόπιν ακολουθεί η προσευχή, η οποία θανατώνει παρευθύς και αφανίζει όλους εκείνους τους αισχρούς λογισμούς που εξουδετέρωσε πρωτύτερα η προσοχή• γιατί αυτή μόνη της δεν μπορεί να κάνει κάτι τέτοιο. Αυτή η δυάδα, δηλαδή η προσοχή και η προσευχή, είναι η πύλη της ζωής και του θανάτου, κι όταν με τη νήψη φυλάγομε καθαρή την προσευχή, βελτιωνόμαστε, ενώ όταν δεν προσέχομε και τη μολύνομε και τη διαφθείρομε, αυξανόμαστε στην κακία. Επειδή λοιπόν, όπως είπαμε, οι τρόποι της προσοχής και προσευχής είναι τρεις, πρέπει να πούμε και τα ιδιώματα του κάθε τρόπου ώστε, όποιος θέλει να βρει τη ζωή και να εργαστεί, να βεβαιωθεί από αυτές τις τρεις ξεχωριστές καταστάσεις και να διαλέξει το καλύτερο, και όχι από άγνοια να κρατήσει το χειρότερο και να διωχθεί έτσι από το καλύτερο.
Περί της πρώτης προσευχής
Της πρώτης προσευχής τα ιδιώματα είναι τα εξής. Όταν κανείς στέκεται σε προσευχή και σηκώνει στον ουρανό τα χέρια και τα μάτια και το νου του και σχηματίζει ο νους του θεία νοήματα και ουράνια κάλλη, ταξιαρχίες Αγγέλων και κατοικητήρια Αγίων και γενικά, όλα όσα άκουσε από τις Γραφές, αυτά στον καιρό της προσευχής τα συναθροίζει στο νου του και παρακινεί την ψυχή του σε θείο πόθο, ατενίζοντας σταθερά στον ουρανό, και μερικές φορές χύνοντας και δάκρυα από τα μάτια του, με αυτό τον τρόπο λίγο-λίγο υπερηφανεύεται η καρδιά του και επαίρεται, και του φαίνεται πως αυτά που γίνονται είναι από χάρη θεϊκή προς παρηγοριά του, κι εύχεται να βρίσκεται πάντοτε σε τέτοια εργασία. Όλα αυτά είναι σημάδια της πλάνης, γιατί το καλό δεν είναι καλό, όταν δε γίνει με τρόπο καλό. Αν λοιπόν ένας τέτοιος άνθρωπος αποσυρθεί σε άκρα ησυχία, είναι αδύνατο να μην τρελαθεί• κι αν τύχει να μην πάθει κάτι τέτοιο, όμως είναι αδύνατο να αποκτήσει τις αρετές ή να φτάσει στην απάθεια. Με τούτο τον τρόπο πλανήθηκαν κι εκείνοι που βλέπουν φως αισθητά και νιώθουν κάποιες ευωδίες με την όσφρησή τους κι ακούνε φωνές κι άλλα πολλά παρόμοια. Και άλλοι από αυτούς δαιμονίστηκαν και γυρίζουν έξαλλοι από τόπο σε τόπο και από χώρα σε χώρα• άλλοι πάλι δεν κατάλαβαν αυτόν που μετασχηματίζεται σε άγγελο φωτός(1) και πλανήθηκαν με το να τον δεχτούν κι έμειναν στο εξής αδιόρθωτοι ως το τέλος, χωρίς να δέχονται καμία συμβουλή από ανθρώπους. Άλλοι από αυτούς παρακινήθηκαν από το διάβολο που τους απάτησε και σκοτώθηκαν μόνοι τους, άλλοι δηλαδή γκρεμίστηκαν κι άλλοι κρεμάστηκαν. Και ποιος μπορεί να διηγηθεί όλες τις διάφορες μορφές της απάτης του διαβόλου; Πλην από αυτά που είπαμε, κάθε φρόνιμος άνθρωπος μπορεί να καταλάβει ποιο είναι το κέρδος από τον πρώτο τρόπο της προσοχής. Κι αν τύχει κανείς να μην πάθει αυτά που είπαμε, επειδή βρίσκεται μαζί με άλλους (γιατί αυτά τα παθαίνουν οι αναχωρητές που είναι μόνοι τους), όμως περνά όλη του τη ζωή απρόκοπος.
Περί της δεύτερης προσευχής
Η δεύτερη προσευχή είναι η εξής. Οταν ο νους συνάγει τον εαυτό του από όλα τα αισθητά και φυλάγεται από τις εξωτερικές αισθήσεις και συνάγει όλους τους λογισμούς, αλλά χωρίς να το καταλαβαίνει πορεύεται μάταια• και πότε εξετάζει τους λογισμούς του, πότε προσέχει στα λόγια της ικεσίας που λέει προς το Θεό• κι άλλοτε επαναφέρει στον εαυτό του τους λογισμούς που αιχμαλωτίστηκαν, ενώ άλλοτε, αφού κυριεύθηκε ο ίδιοςα, μα δεν μπορεί να δει καθαρά ποιοι είναι και από πού ήρθαν και πώς και γιατί τον πληγώνουν, επειδή το σκότος που έχει στο νου του προξενεί αυτή τη ζημία, και δεν είναι δυνατό ποτέ να γλυτώσει όποιος κάνει αυτόν τον πόλεμο από τους νοητούς εχθρούς του που τον συντρίβουν. Και υπομένει τον κόπο, αλλά χάνει το μισθό. Αλλά και εξαπατάται από την κενοδοξία, χωρίς να το καταλαβαίνει, και του φαίνεται πως είναι τάχα προσεκτικός• και καθώς κυριεύεται και εμπαίζεται από αυτή, συχνά καταφρονεί από υπερηφάνεια τους άλλους και τους κατηγορεί ως απρόσεκτους και συστήνει τον εαυτό του ως ποιμένα προβάτων, μοιάζοντας με τυφλό που υπόσχεται να οδηγεί άλλους τυφλούς.
Τούτος είναι ο δεύτερος τρόπος της προσευχής κι από αυτά μπορεί ο φιλόπονος να μάθει τη ζημία που προξενεί. Όμως η δεύτερη προσευχή είναι καλύτερη από την πρώτη, όπως η νύχτα με πανσέληνο από τη νύχτα χωρίς άστρα και φεγγάρι.
Περί της τρίτης προσευχής
Ιδού αρχίζομε να μιλάμε περί της τρίτης προσευχής. Αυτή είναι πράγμα παράδοξο και δυσκολοερμήνευτο• και σ’ εκείνους που την αγνοούν, όχι μόνο είναι δυσκολοκατάληπτη, αλλά σχεδόν και απίστευτη, επειδή δεν συναντάται στους πολλούς• και καθώς νομίζω, αυτό το καλό έφυγε από μας μαζί με την υπακοή. Γιατί η υπακοή απαλλάσσει τον εραστή της από τις επιδράσεις του παρόντος πονηρού κόσμου και τον ελευθερώνει από μέριμνες και εμπαθείς προσκολλήσεις και τον κάνει πρόθυμο και άοκνο στον ζητούμενο σκοπό του, αν βέβαια αυτός έχει βρει απλανή οδηγό. Από ποια πρόσκαιρα δηλαδή θα νικηθεί ο νους εκείνου που με την υπακοή νεκρώθηκε για κάθε εμπαθή προσκόλληση στον κόσμο ή το σώμα του; Η, από ποια μέριμνα μπορεί να δεσμευθεί εκείνος που ανέθεσε κάθε μέριμνα της ψυχής και του σώματός του στο Θεό και στον πνευματικό του πατέρα και δε ζει πλέον για τον εαυτό του, ούτε επιθυμεί να είναι αρεστός σε ανθρώπους; Από αυτά, οι νοητές περικυκλώσεις των αποστατών δαιμόνων, οι οποίες σαν σχοινιά σύρουν το νου σε πολλούς και διάφορους λογισμούς, διαλύονται• και τότε ο νους μένει ελεύθερος και πολεμά με εξουσία και ερευνώντας τους λογισμούς των δαιμόνων τους αποδιώχνει με επιτηδειότητα και προσφέρει με καθαρή καρδιά τις προσευχές του στο Θεό. Αυτή είναι η αρχή της μοναχικής πολιτείας, κι όσοι δεν κάνουν τέτοια αρχή μάταια κοπιάζουν.
Η αρχή τώρα της τρίτης προσευχής δεν είναι να κοιτάζει κανείς στον ουρανό και να σηκώνει τα χέρια του και να συνάγει τους λογισμούς και να ζητά βοήθεια από τον ουρανό• αυτά, καθώς είπαμε, είναι ιδιώματα του πρώτου τρόπου της πλάνης. Μήτε πάλι, όπως στη δεύτερη προσευχή, ο νους αρχίζει να φυλάγεται από τις έξω αισθήσεις του και να μη βλέπει τους εσωτερικούς εχθρούς. Γιατί ένας τέτοιος βάλλεται από τους δαίμονες, μα δε βάλλει εναντίον τους• πληγώνεται, και δεν το ξέρει• πιάνεται αιχμάλωτος, και δεν μπορεί να αμυνθεί σ’ αυτούς που τον αιχμαλωτίζουν πάντοτε οι αμαρτωλοί (δαίμονες) σχεδιάζουν κακά πίσω από την πλάτη του(2) ή μάλλον μπροστά στα μάτια του και τον κάνουν κενόδοξο και υπερήφανο.
Αλλά αν συ θέλεις να κάνεις αρχή αυτής της φωτογεννήτρας και τερπνής εργασίας, βάλε πρόθυμα αρχή ως εξής. Ύστερα από την τέλεια υπακοή που ο λόγος περιέγραψε πρωτύτερα, χρειάζεται να κάνεις και όλα σου τα έργα με συνείδηση καθαρή, γιατί χωρίς υπακοή ούτε καθαρή συνείδηση υπάρχει. Και τη συνείδησή σου πρέπει να τη φυλάγεις πρώτον απέναντι στο Θεό• δεύτερον, απέναντι στον πνευματικό σου πατέρα• και τρίτον, απέναντι στους ανθρώπους και τα πράγματα του κόσμου. Απέναντι στο Θεό οφείλεις να φυλάξεις τη συνείδησή σου έτσι ώστε να μην κάνεις εκείνα πού ξέρεις πως δεν αναπαύουν το Θεό, μήτε του αρέσουν. Απέναντι στον πνευματικό σου πατέρα, ώστε να κάνεις όλα εκείνα που σου λέει σύμφωνα με το σκοπό του, χωρίς να προσθέτεις ή να παραλείπεις. Απέναντι στους ανθρώπους πρέπει να φυλάγεις τη συνείδηση ώστε να μην κάνεις στον άλλο εκείνα που εσύ μισείς(3), και στα πράγματα του κόσμου πάλι οφείλεις να φυλάγεσαι από την μη ορθή χρήση σε κάθε περίπτωση, και στο φαγητό και στο ποτό και στην ενδυμασία• και γενικά, όλα πρέπει να τα κάνεις σαν να ήσουν μπροστά στο Θεό, χωρίς να σε ελέγχει σε κάτι η συνείδησή σου.
Αφού λοιπόν προλειάναμε και προετοιμάσαμε το δρόμο της αληθινής προσοχής, ας πούμε, αν θέλετε, μερικά σύντομα και σαφή περί των ιδιωμάτων της. Η αληθινή και απλανής προσοχή και προσευχή είναι αυτή• να φυλάγει ο νους την καρδιά όταν προσεύχεται και να περιστρέφεται πάντοτε μέσα σ’ αυτή και από εκείνο το βάθος να αναπέμπει τις δεήσεις προς τον Κύριο. Και αφού εκεί μέσα γευθεί ότι είναι χρηστός ο Κύριος(4), δε βγαίνει πλέον από τον τόπο της καρδιάς, γιατί λέει κι αυτός σαν τον Απόστολο: «Είναι ωραία να είμαστε εδώ»(5). Και παρατηρώντας συνεχώς τους εκεί τόπους, χτυπά και διώχνει τα νοήματα που σπέρνει ο εχθρός. Σ’ εκείνους όμως που έχουν άγνοια, αυτό το σωτήριο έργο φαίνεται πολύ σκληρό και δύσκολο• και είναι αληθινά εξαντλητικό το πράγμα και επίπονο, όχι μόνο για τους αμύητους, αλλά και για εκείνους που έλαβαν χωρίς πλάνη την πείρα του μα δε δέχτηκαν και δεν έστειλαν την ηδονή του στο βάθος της καρδιάς. Εκείνοι όμως που απόλαυσαν την ηδονή που έχει και γεύθηκαν τη γλυκύτητά της με το φάρυγγα της καρδιάς τους, μπορούν να αναφωνούν μαζί με τον Παύλο: «Ποιος θα μας χωρίσει από την αγάπη του Χριστού; κλπ.»(6). Γιατί οι άγιοι Πατέρες μας, ακούγοντας τον Κύριο πού λέει πως από την καρδιά μας βγαίνουν πονηροί λογισμοί, φόνοι, μοιχείες, κλεψιές, ψευδομαρτυρίες, και πως αυτά είναι που μολύνουν τον άνθρωπο(7), και που συμβουλεύει να έχομε καθαρό το εσωτερικό του ποτηριού για να γίνει και το απέξω καθαρό(8), άφησαν κάθε άλλο τρόπο εργασίας των αρετών και αγωνίστηκαν γι’ αυτή τη φύλαξη της καρδιάς, ξέροντας πολύ καλά πως μαζί με αυτή θα μπορέσουν χωρίς κόπο να ασκήσουν και κάθε άλλη πνευματική εργασία, ενώ χωρίς αυτή δεν είναι δυνατό να παραμείνει καμία αρετή. Αυτήν, μερικοί από τους Πατέρες την ονόμασαν καρδιακή ησυχία• άλλοι, προσοχή• άλλοι, φύλαξη της καρδιάς• άλλοι, νήψη και αντίρρηση• άλλοι, έρευνα των λογισμών και φύλαξη του νου• όλοι όμως με αυτή καλλιέργησαν τη γη της καρδιάς τους και με αυτή αξιώθηκαν να τραφούν με το θείο μάννα. Γι’ αυτή λέει ο Εκκλησιαστής: «Ευφραίνου, νέε, στη νεότητά σου και περπάτα στους δρόμους της καρδιάς σου άμωμος και διώξε από την καρδιά σου τον παροργισμό. Αν το πνεύμα αυτού που εξουσιάζει έρθει καταπάνω σου, μην αφήσεις τον τόπο σου»(9)• λέγοντας τόπο εννοεί την καρδιά, όπως λέει και ο Κύριος: «Από την καρδιά βγαίνουν πονηροί διαλογισμοί»(10). Λέει ακόμη: «Μη σκορπίζετε το νου σας εδώ κι εκεί»(11), και:«Τί στενή είναι η πύλη και δύσκολη η οδός που οδηγεί στη ζωή!»(12), και πάλι: «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι»(13), εκείνοι δηλαδή που δεν απέκτησαν μέσα τους καμία έννοια τούτου του κόσμου. Λέει και ο Απόστολος Πέτρος: «Να είστε νηφάλιοι και άγρυπνοι• ο αντίπαλος σας διάβολος περιφέρεται σαν το λιοντάρι που ουρλιάζει ζητώντας ποιον να καταπιεί κλπ.»(14). Και ο Παύλος αναφέρεται ολοφάνερα στη φύλαξη της καρδιάς όταν γράφει προς τους Εφεσίους: «Η πάλη μας δεν είναι εναντίον όντων από αίμα και σάρκα»(15). Και οί θείοι Πατέρες μας έγραψαν πολλά για τη φυλακή της καρδιάς, κι όποιος θέλει ας διαβάσει τα συγγράμματά τους να δει όσα δηλαδή έγραψε ο ασκητής Μάρκος και όσα λέει ο Ιωάννης της Κλίμακας και ο Ησύχιος και ο Φιλόθεος Σιναΐτης και ο Ησαΐας και ο Βαρσανούφιος και το βιβλίο «Παράδεισος Πατέρων» (Γεροντικό). Και τι λέω πολλά; Κανείς δεν μπόρεσε, αν δε φύλαξε το νου του, να φτάσει στην καθαρότητα της καρδιάς, για να γίνει άξιος να δει το Θεό(16). Γιατί χωρίς την προσοχή κανείς δεν μπορεί να γίνει “πτωχός τω πνεύματι”, μήτε μπορεί να πενθήσει ή να πεινάσει και να διψάσει τη δικαιοσύνη, και χωρίς νήψη κανείς δεν μπορεί να είναι αληθινά ελεήμων ή καθαρός στην καρδιά ή ειρηνοποιός ή διωγμένος για χάρη της δικαιοσύνης(17)• και για να πω γενικά, με κανένα τρόπο δεν μπορεί κανείς ν’ αποκτήσει όλες τις θεόπνευστες αρετές, παρά με τη νήψη. Για τούτο περισσότερο απ’ όλα αυτή πρέπει να επιμεληθείς, για να καταλάβεις με τη δοκιμή τα λεγόμενά μου, που είναι άγνωστα σε όλους τους ανθρώπους. Και αν θέλεις να μάθεις και τον τρόπο της προσευχής, θα σου πω με τη δύναμη του Θεού και περί τούτου όσο μπορώ.
Πριν απ’ όλα, τρία πράγματα πρέπει να αποκτήσεις κι έπειτα να κάνεις αρχή στην αναζήτησή σου. Αυτά είναι: αμεριμνία από κάθε πράγμα, είτε παράλογο, είτε εύλογο, δηλαδή νέκρωση απ’ όλα• συνείδηση καθαρή, δηλαδή να φυλάγεις τον εαυτό σου ακατηγόρητο από τη συνείδησή σου• και απροσπάθεια, δηλαδή να μην κλίνεις σε κανένα πράγμα του κόσμου τούτου, ούτε αυτού του σώματός σου. Έπειτα κάθισε σε κελί ήσυχο και σε μία μοναχική γωνιά και πρόσεξε να κάνεις ό,τι σου λέω• κλείσε τη θύρα και μάζεψε το νου σου από κάθε μάταιο και πρόσκαιρο πράγμα, και τότε ακούμπησε στο στήθος το πηγούνι σου, στρέφοντας τα αισθητά μάτια μαζί με όλο το νου στο κέντρο της κοιλιάς, δηλαδή στον ομφαλό, και κράτησε και την αναπνοή από τη μύτη για να μην αναπνέεις ανεμπόδιστα, και ερεύνησε νοητά στα έγκατα σου να βρεις τον τόπο της καρδιάς όπου είναι στη φύση τους να συνδιατρίβουν όλες οι ψυχικές δυνάμεις. Στην αρχή έχεις να βρεις σκότος κι ανυποχώρητη σκληρότητα• αν όμως επιμείνεις κι εργαστείς αυτό το έργο νύχτα και μέρα, θα βρεις, ω του θαύματος, ατέλειωτη ευφροσύνη. Γιατί όταν ο νους βρει τον τόπο της καρδιάς, βλέπει παρευθύς εκεί μέσα εκείνα που δεν ήξερε ποτέ του. Βλέπει δηλαδή τον αέρα που βρίσκεται μέσα στην καρδιά και τον εαυτό του φωτεινό και γεμάτο διάκριση. Και στο εξής, από όποιο μέρος εμφανιστεί κανένας λογισμός, πριν ακόμη να σχηματιστεί ή να είδωλοποιηθεί, τον διώχνει και τον αφανίζει με την επίκληση του Ιησού Χριστού. Και από εδώ ό νους, μνησικακώντας κατά των δαιμόνων, σηκώνει καταπάνω τους τη φυσική οργή και κυνηγά και χτυπά τους νοητούς εχθρούς. Τα υπόλοιπα θα τα μάθεις με τη βοήθεια του Θεού μόνος σου, με τη φύλαξη του νου σου και κρατώντας στην καρδιά τον Ιησού• γιατί λέει κάποιος: «Να κάθεσαι στο κελί σου και αυτό θα σε διδάξει τα πάντα».
Ερώτηση: Και γιατί η πρώτη και η δεύτερη φύλαξη δεν μπορούν να οδηγήσουν στην τελείωση τον μοναχό;
Απόκριση: Γιατί δεν τις μεταχειριζόμαστε με τη σειρά που πρέπει. Ο Ιωάννης της Κλίμακος αυτά τα παρομοιάζει με μία κλίμακα, λέγοντας: «Άλλοι περιορίζουν τα πάθη• άλλοι ασχολούνται με την ψαλμωδία και αφιερώνουν σε αυτή τον περισσότερο χρόνο• άλλοι καταγίνονται με τη νοερά προσευχή• και άλλοι ενατενίζουν στη θεωρία και ζούνε στο βυθό. Στο πρόβλημα αυτό ας χρησιμοποιηθεί το παράδειγμα της κλίμακας.» Όσοι λοιπόν θέλουν να ανεβούν μία κλίμακα, δεν αρχίζουν από επάνω προς τα κάτω, αλλά από κάτω επάνω, και ανεβαίνουν το πρώτο σκαλί κι έπειτα το επόμενο κι όλα τα πιο πάνω• κι έτσι μπορεί κανείς να σηκωθεί από τη γη και ν’ ανεβεί στον ουρανό. Αν λοιπόν θέλομε να γίνομε τέλειοι άνδρες με την πληρότητα του Χριστού(18), ας αρχίσομε σαν βρέφη την κλίμακα που είπαμε, ώστε με τις διάφορες μεθηλικιώσεις να φτάσομε διαδοχικά τα μέτρα του παιδιού, του άνδρα και του πρεσβυτέρου.
Πρώτη ηλικία της μοναχικής ζωής είναι ο περιορισμός των παθών, που είναι έργο των αρχαρίων.
Δεύτερη βαθμίδα και μεθηλικίωση, που από έφηβο τον κάνει νέο πνευματικά, είναι η απασχόληση με την ψαλμωδία. Γιατί μετά τον κατευνασμό και τη μείωση των παθών, η ψαλμωδία προξενεί γλυκύτητα στη γλώσσα και λογίζεται ευάρεστη στο Θεό, αφού δεν είναι δυνατό να ψάλλομε στο Θεό σε γη ξένη(19), δηλαδή σε εμπαθή καρδιά. Τούτο είναι το σημάδι αυτών που προκόβουν.
Τρίτη βαθμίδα και μεθηλικίωση αυτού που από νέος γίνεται πνευματικά άνδρας, είναι η επιμονή στην προσευχή, που είναι σημάδι αυτών που έχουν προκόψει. Και διαφέρει η προσευχή από την ψαλμωδία όσο ο ώριμος άνδρας από το νέο και από τον έφηβο, ανάλογα με το βαθμό πού έχομε.
Εκτός από αυτές, τέταρτη βαθμίδα και μεθηλικίωση πνευματική είναι του πρεσβυτέρου και ασπρομάλλη• η αταλάντευτη δηλαδή ενατένιση της θεωρίας, η οποία είναι των τελείων. Ιδού, συμπληρώθηκε η οδός και πήρε τέλος η κλίμακα.
Αυτά λοιπόν έτσι είναι κι έτσι θεσπίστηκαν από το Πνεύμα, και δεν είναι δυνατό να ανδρωθεί το νήπιο και να γίνει ασπρομάλλης γέροντας, παρά με το να αρχίσει όπως είπαμε από την πρώτη βαθμίδα και περνώντας ορθά από τις τέσσερις ν’ ανεβεί στην τελειότητα.
Ξεκίνημα για να έρθει στο φως αυτός που θέλει να αναγεννηθεί πνευματικά, είναι η μείωση των παθών, δηλαδή η φύλαξη της καρδιάς• διαφορετικά είναι αδύνατο να μειωθούν τα πάθη, γιατί από την καρδιά προέρχονται, καθώς λέει ο Σωτήρας, οι πονηροί διαλογισμοί που μολύνουν τον άνθρωπο(20). Δεύτερη μετά από αυτά είναι η επίταση της ψαλμωδίας. Γιατί αφού κατευναστούν και λιγοστέψουν τα πάθη με την εναντίωση σ’ αυτά της καρδιάς, η επιθυμία της συμφιλιώσεως με το Θεό φλογίζει το νου. Και από αυτό δυναμώνει ο νους και χτυπά και διώχνει τους λογισμούς που περιτριγυρίζουν την επιφάνεια της καρδιάς. Και έπειτα πάλι ασχολείται το πιο πολύ με τη δεύτερη προσοχή και προσευχή. Και τότε προβάλλει η αντεπίθεση των πονηρών πνευμάτων και τα πνεύματα των παθών αναταράζουν σφοδρά την άβυσσο της καρδιάς. Όμως με την επίκληση του Κυρίου Ιησού Χριστού αφανίζονται και λιώνουν σαν το κερί. Και πάλι αφού διωχτούν από εκεί, αναταράζουν μέσω των αισθήσεων την επιφάνεια του νου. Και για τούτο γρήγορα αισθάνεται ο νους τη γαλήνη σ’ αυτόν, πλην να γλυτώσει τελείως από αυτά και να μην τα πολεμά, είναι αδύνατο. Τούτο έχει δοθεί μόνο σ’ εκείνον που έφτασε στη βαθμίδα του τέλειου άνδρα, που έχει αναχωρήσει από όλα τα ορατά και παραμένει συνεχώς στην προσοχή της καρδιάς.
Από αυτά ο προσεκτικός υψώνεται σιγά-σιγά στη σύνεση του ασπρομάλλη γέροντα, δηλαδή στην άνοδο της θεωρίας, πράγμα που είναι των τελείων.
Όποιος λοιπόν τα μεταχειρίζεται αυτά ορθά και στον καιρό του το καθένα, αυτός μπορεί, μετά την αποβολή των παθών από την καρδιά του, και στην ψαλμωδία να επιδοθεί και ν’ αντιπολεμήσει τους λογισμούς που ξεσηκώνονται μέσω των αισθήσεων και ταράζουν την επιφάνεια του νου, και στον ουρανό να υψώνει τα αισθητά μαζί με τα νοητά μάτια όταν χρειαστεί, και να προσεύχεται αληθινά και καθαρά• τούτο όμως να το κάνει σπάνια, για το φόβο των δαιμόνων που ενεδρεύουν στον αέρα. Γιατί τούτο μόνο ζητά ο Θεός από μας, να είναι καθαρμένη η καρδιά μας με τη φύλαξη• κι αν η ρίζα είναι αγία, καθώς λέει ο Απόστολος(21), φανερό είναι πως και οι κλάδοι είναι άγιοι κι ο καρπός. Χωρίς όμως τον τρόπο που είπαμε, όποιος σηκώνει τα μάτια και το νου του στον ουρανό και θέλει να φαντάζεται κάποια νοητά, αυτός σχηματίζει μέσα του είδωλα και όχι την αλήθεια• γιατί με το να είναι ακάθαρτη η καρδιά του δεν προκόβει ούτε η πρώτη ούτε η δεύτερη προσοχή. Όταν δηλαδή θέλομε να κτίσομε ένα σπίτι, δε βάζομε πρώτα τη σκεπή κι υστέρα το θεμέλιο, γιατί τούτο είναι αδύνατο• αλλά πρώτα βάζομε το θεμέλιο κι ύστερα κτίζομε το σπίτι και τότε βάζομε και τη σκεπή. Έτσι πρέπει να κάνομε και σ’ αυτά που λέμε. Πρώτα να βάλομε πνευματικό θεμέλιο, δηλαδή να φυλάξομε την καρδιά και να λιγοστέψομε σε αυτή τα πάθη• κι ύστερα να κτίσομε τους τοίχους του πνευματικού σπιτιού, δηλαδή να αποκρούομε με τη δεύτερη προσοχή τη θύελλα των πονηρών πνευμάτων που ξεσηκώνουν οι εξωτερικές αισθήσεις και να ξεφεύγομε το γρηγορότερο από αυτόν τον πόλεμο. Και τότε να στήσομε και τη σκεπή με την τέλεια στροφή προς το Θεό και την αναχώρηση, οπότε ολοκληρώνομε το πνευματικό μας σπίτι με τη δύναμη του Ιησού Χριστού του Κυρίου μας. Σέ Αυτόν ανήκει η δόξα στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
* Ο Λόγος αυτός θεωρείται ότι δεν είναι του αγίου Συμεών του Νέου Θεολόγου. Βλ. Φιλοκαλία, τόμος Δ’, σελ. 12, εισαγωγικά σχόλια. Εδώ παρατίθεται σε νέα μετάφραση απ’ ευθείας από το πρωτότυπο κείμενο, το οποίο εκδόθηκε το 1927 από τον I. Hausherr στο Orientalia Christiana 36, σελ. 150-172.
1. Β’ Κορ. 11, 14.
2. Ψαλμ. 128, 3.
3. Τωβ. 4, 15.
4. Ψαλμ. 33, 9.
5. Ματθ. 17, 4.
6. Ρωμ. 8, 35
7. Ματθ. 15, 19-20
8. Ματθ. 23, 26.
9. Εκκλ. 11, 9• 10, 4.
10. Ματθ. 15, 19
11. Λουκ. 12, 29.
12. Ματθ. 7, 14.
13. Ματθ. 5, 3.
14. Α’ Πετρ. 5,8.
15. Εφ. 6,12.
16. Ματθ. 5, 8.
17. Ματθ. 5, 3-10
18. Εφ. 4, 13.
19. Ψαλμ. 136, 4
20. Ματθ. 15, 19.
21. Ρωμ. 11, 16.